UN office for Disaster Risk Reduction (UNISDR)-in an zirna an tihchhuahah India chuan tun hnai kum 20, 2012 leh 2022 chhungin khuarel chhiatna a tuar nasa hle a, heng chhiatnain a tihchhiat hlut zawng hi $ tld 80 hu daih a ni.
India hi UN-in a zir chiannaah hian kum 20 liam ta chhunga khuarel chhiatna avanga thil chân nasa ram panga zingah a tel a. Khawvel pumah $ trillion 3 hu khuarel hian a tichhia a. A hma kum 20 (1978-1997) chhunga a tihchhiat aiin 120% zetin a tam zawk a ni tih hmuh chhuah a ni a. A bik takin sik leh sa (climate) avanga chhiatna a pung nasa zual a, 151% zetin a pung a ni.
Kum 20 liam ta chhung kha sik leh sa avanga chhiatna (climate-related disaster) thlenga mi mtd 1.3 laiin nunna an chan a, mi tld 4.4 vel hliam leh chenna in neih loh phah an awm bawk.
India chu sik leh sa kaihhnawih chhiatna tuar nasa ram zingah hian a langsar pawl a ni a, mi sang tam tak an thi a, kum tin vaibelchhe tam takin an thil an chan bawk tin UN hian a sawi.
UN-in report an siamah chuan sum thawk chhuak tam lo ram zelah khuarel chhiatna hi a thleng nasa tih a sawi a, 87% zet chu heng rama thleng hi niin an sawi a. “Chhiatna lian tak tak hi chu khawvelin a ken tel thil a ni a, a tam ber chu lirnghing a ni a, chu chuan tsunami a thlen tel thei bawk a. Chhiatna thleng 91% hi tuilian, thlipui, khawkheng, khaw lum lutuk leh vawt lutuk ang chi avanga thleng a ni,” tiin report-ah hian an ziak a ni.
Thlipui, tuilian leh lirnghing hi India bikah hian a tam lutuk lo va. A thlen nasatna ram, Europe-a ram thenkhat chu khuarel chhiatna avanga chân nasa ram zingah an lan phah reng a. Sik leh sa avanga chhiatna thleng avang hian France ($ tld 48), Germany ($ tld 58) leh Italy ($ tld 57) te chuan an chân nasa hle a ni.