Indian politics-a huhang ngah, Mulayam Singh Yadav a thi

Indian politician hlun, Mulayam Singh Yadav chu kum 82 mi niin a thi.

Union defence minister pawh lo ni tawh hi chawlhkar hnih chuang kal ta khan Delhi bula mi mal damdawi inah dah luh a ni.

A dinhmun a hniam hret hret a, ventilator hmanga thawktir a ni a. A fapa, politics-a amah thlaktu, Akhilesh Yadav chuan Thawhtanni tuk khan a thi tih a puang a ni.

Party-a nihna sawi lovin politician tam tak, vantlang leh mipuiin Indian politics-a huhang ngah ber pawl hi an ui thu an sawi hlawm.

Prime Minister Narendra Modi chuan a ui thu leh an lo inkawm tawhnate a hriat reng thu Twitter-ah tar langin thlalak pawh a dah tel.

India-a eptu party lian ber, Congress chuan Hindi-in Yadav-a chu Indian politics-a amah thlaktu tur awm thei lo a nih thu an tar lang.

Yadav-a hi kum eng emaw zat liam ta atangin a hriselna dinhmun hi a tha lo hle a, damdawi in chhuah leh luh a nei zut a. Tunah hian MP a la ni mek a, vantlangah erawh hmuh tur a tam tawh lo hle thung.

Yadav-a hi tuna a fapain a kaihhruai mek, India rama regional party lian, Samajwadi Party (SP)-ah hnuhma lian tak neiin Indian politics-ah chuan thil tidanglamtu lian ber zinga mi a ni.

Politics a thiam avanga hriat hlawh niin a strategy pui tak tak hmangin thawhpui a siam thiam a, a elpui pawh a bei thiam hle bawk.

Politics-a a chet theih vanglai chuan an state chhung bakah India ram pumah pawh huhang nghah tak a ni.

India rama mihring cheng tam berna, Uttar Pradesh-ah beiseiawm lo hial atang pawha hnehna chang thei nia sawi a ni.

Politics-a hun a hman chhungin vawi thum chief minister a ni a, defence minister a ni bawk a. State bil hruaitu dangte ang bawkin prime minister nih pawh a tum a; mahse, a tihlawhtling thei ta lo.

Kum 2017 khan a unaupa, Shivpal Yadav nen intithiam lovin SP chu a phel phah a, hemi hnu lamah hian vantlangah a chetla tam zui ta lo. An state atangin MP la ni reng tho mah se a hriselna hniam zel avangin pawnah a chhuak tam lo hle.

A fapa, Akhilesh Yadav-a’n a hnung zuiin an party a hruai mek a, BJP chak chho mek hneh ngei tumin hma an la a; mahse, tun dinhmunah chuan an state-ah pawh an la chak thei rih lo.

Wrestler thin, Yadav-a hi a bulthum atanga politics hria a nih avangin politics vir vel tidanglam dawrh dawrhtu ni thei khawp a ni am political party dang dangah pawh thian tha a ngah hle.

Kum 2014 inthlanpui lai khan a campaign-naah mi pawngsualtute chungchang a sawinaah khaihlum an ngai lo tih sawiin, ‘mipate hian tihsual palh an nei thei’ tia a sawi chuan dem a hlawh hle a. A hnuah pawngsual chu na taka a do thu sawi zui mah se mi tam takin amah an sawisel phah.

Uttar Pradesh lailia an khuaa zirtirtu train chhuak, Yadav-a hian kum 15 lek a nih atangin politics a ngaihven tan a. Socialist hriat hlawh, Ram Manohar Lohia-a thu ziah a chhiar atanga ngaihvenin a hnu zela politics a kalpui dan pawh ani ngaihdan hi a zawm zui nasa hle.

Politics a khelh tirh lamah chuan chief minister hlui hi hnam hnuaihnung zawk leh tlem zawkte a ngaihven a, hei hi an party thlawptu tam ber an la ni reng bawk.

State assembly member naupang ber niin kum 1967 khan socialist party hminga a inthlan a chuhah thlan tlin a ni a. Kum 1974 leh 1977-ah thlan nawn leh a ni a, hetih lai hian socialist tak niin party hrang hrang hminga thlan a ni.

Kum 1980-a an state inthlanah a vawi khat nan a chak lo va, hemi tum hian Congress-in an thlawp nghe nghe.

Hemi hnu lawkah hian an state-a rorelna in sang zawkah member atan thlan leh a ni a, opposition leader a ni zui.

Kum rei vak lo hnuah rorelna in hniam zawk atan thlan a ni zui leh a, rorelna in sang leh hniama opposition leader ni thei hmasa ber a ni nghe nghe.

A vawi khat nan Uttar Pradesh-ah hian kum 1989 leh 1991 inkarah chief minister a ni ta a; mahse a rei lo va. An party chuan Congress thlawpna an hloh ta hlauh a ni.

Kum 1991-a inthlan turin October, 1990-ah thutlukna a siam a, hetih lai vel bawk hi Ayodhya mosque-a venhim hna thawktute hnenah mosque hmuna Hindu temple sak duha nawrtu Hindu-te kap turin thu a pe bawk.

A chet dan hian Hindu leh Muslim a tithen hle a, amah pawhin dem a hlawh a, a hnuah Hindu pungkhawmin mosque an luhchilh dang tur khan a theihtawp a chhuah lo tih a sawi zui nghe nghe.

December, 1992-ah temple chu chhut chhiat a ni zui a; mahse, kum 1990-a a thutlukna siam avangin Yadav-a chu Muslim tan hero a ni ta tho a ni.

Kum 1994 inthlan hnuah Uttar Pradesh chu president’s rule-ah a awm a; mahse, Yadav-a hian Bahujan Samaj Party (BSP) thawhpuiin sorkar a siam leh.

Mahse, a rei ta chuang lo va, June, 1995 khan BSP hruaitu, Mayawati chuan a thlawpna hnukdawkin BJP nen tang dunin amah chu chief minister a ni leh zui ta zawk a ni.

Kum 1996 khan sorkar laipuiah HD Dewe Gowda kaihhruai United Front tangrual sorkar a ding a, hetah hian ah telin defence minister a ni ta a. Prime minister ni pawh a tum zui a, a hlawh-tling ta lo.

Leave a Reply

error: Content is protected !!