- Zirsangkima
mita ka hmuh leh benga ka hriat thil tam tak hian, ziah tùr min pe fo bawk. Chûng chu zawi tê hian, thlifím anga ngilneiin, ka beng ni tawh lo, ka rilruah, ka sawi fo thin, “Reh rî” hian min rawn hrilh ru thìn a ni.
Tûn tuma ka thu khel tùr hi sa ruh chu ni se, a ruh no chu a ni lo chiang khawp ang—chang tak a ni—ka tán chuan!
Kei anga ziaktu chawro, inzir bànsan ahnêka zir tùr la dap chawp mék chauh hian thupuiah, “Ziaktu Chawrno Pualin Aw …” tih ka’n thlang a nia. Kan thu leh hla tual hi, ram hruaitute rorèlna inah chang ta thut se, Pu Speaker-a vei lama thute an va lãwm nasa dáwn rua êm aw … min vuak thlâkna tùr thu leh hlate chu, kei ka ni tih an hriat rualin, chàwm leh hrilh chawp ngai hauh loin an lei leh an káte chu, tih khahin a awm nghal pang mai dawn si a!
Mahse, ka naute—han ti ve khangláng ila—ziaktu chawr note hian ka rilru an luah fo a. ‘A ti ve thla ringawt a!’ tih ang záwng te emaw, ‘A ve mai mai thin chuan aw …’ ti emaw záwngte leh, ‘Ziak ve chî pawh a nih malék hi a!’ tih ngaih dàn ang te hi—ka rilrua anni rùal ka rirûk cháng hian, ka rilruah a awm ngai lo!
A nihna aiin a thu leh hla zâwk le…
Chutiang teh nuaia khawpa nãwi leh zirtírna pe tlâk loa thu leh hlaa ke bai leh kut khawr ni mah ila, ke bai chung hian ka kal ve bek bek tho a; kut khawr chung hian ka hman theih chhúng chu thu ka la ziak lui ve hrãm hrãm a. Zirtírtu ropui ber, Lal Isua’n a zawhna ngaih pawimawh êm êm, a zirtírte pawh a zawh hian, ‘Miten tu nge a ni min tih?’ tih lam aiin, ka rilrua ziah tùr min pe thìntu, “Reh ri” ka tih fo hian, ‘Eng nge ka kut chhuak hi ang a tih?’ tih hi ka ngai pawimawh hmasa fo mai! Chu chu, miten “mî” an tih ka an loh fona pakhat ni paw’n ka hre thìn.
Mi thenkhat, an nihna te, an miziate thlír ràn chunga an thu ziah emaw an lehkhabu ziah emaw teh chíng an awm an ti. Chûng mite chu ka dem hauh lo a, ka dem phâk pawh an ni lo a; ka va dem viau a tùlna chhan pawh awmin ka hre lul lo e! Kei, ka lehkha chhiar ve dànah emaw, a ziaktu ka teh ve dànah chuan, an thu ziaha khawvêl chan ka neih ve leh neih ve lohah a ni thung a. A ziaktu nihna, a hmél chawpa bo thak khawpa a khawvêla min teltír thin te; an awmna leh an dinhmun ang ka tâwmpui theih tlat ziaktute hian min hneh thin a, ka ngaihzáwng ai paw’n ka ngai thìn!
Ni e, mi thenkhat chuan thu ziak mite kut chhuak thlír loin, an thu leh hla phèna an nihna leh an khawsak dàn te, kohhran leh khawtlánga an dinhmun te, RV lama an tlâk thlâk zin leh zin loh lam te, an nupui hmasa leh an hmei chanchin zawng zawng te, an kawmthlangpa’n a chanchin a sawi dàn zawng zawngte hi hre kîlh kêlhin, chîk diak an tum a ni ta ve ang. Chutiang mî, zu in mi thil in rim a nam ang hian, mi tin mai hi, kan rilru chhe put rim hi nam vek ta ila—khawvêl mihringte hian tu thu sawi nge kan ngaihthlâk ang a, tu thu ziah nge maw kan chhiar duh ang le?
Reh ri leh keimah
Kei, tling lo leh fel lo inti reng chunga thu ziah sim duh si lo hian thu ka la ziah ve tlatna chhan chu, ka rilrua ka vei, min mawlh tlattu, tawngkaa puan chhuah rem si lo ka neih tún thin vàng a ni pakhat a. Tin, mita ka hmuh leh benga ka hriat thil tam tak hian, ziah tùr min pe fo bawk. … mita ka hmuh leh benga ka hriat thil tam tak hian, ziah tùr min pe fo a. Chûng—ka sawi fo thin, “Reh rî” hian, zawi têin, thlifím anga ngilnei hian, ka beng ni tawh lo, ka rilruah, min rawn hrilh ru thìn a ni.
A ziah hun thuah pawh, hei hi ka vawng lui tlat thin a: zawi tê-a ka rilrua thu sawi thìn, lehkhaa ka ziah chhuah hun hi, thu ziah hun tha ber a ni, tih hi. Ka rilrua thu ziah tùr min hrilhtu hi a thãwm a zàwi êm êm thìn, ka tih tawh kha. A ni, zawi tê tak tak hian a ni thu min hrilh thin ni. Chûng, zâwi tê-a thu ka dawnte chu, ka dawn rual là laa ka ziah chhuah nghâl loha, nakina ziah atána ka khêk zêl chuan, thãwm a reh hmak duh khawp mai. Min hrilh rutu hian hunbi a neih loh ang bawkin thu ziak tùr hian hun bi neih kher tum duh bîk lo i la … a lo lan hun hun hi thu ziah nán hun tha ber a lo ni ngai e, tih hi, ka ziah zawh hnu fé-ah ka hre thìn!
Puanzàr phèn
Hêng ka ziahna hmanrua, lehkha a ni emaw typewriter a ni emaw, computer keyboard, phone—hênga ka ziah chhuahte hi ka nihna tak tak an ni a. Puanzàr phèn, tùnlai tawngkam takin, hmaikáwr tel loa ka hmél aiin, he puanzàr emaw hmaikáwr phèn emawa ka nihna hi, chûngah chuan a lang chiang zâwk fo si a.
Thu ziah lama tui tan tìr, zirlai leh kum lama naupang deuhte pawh ka chah ve duh chu, thu ziah tan hun a awm lo a, thu ziak tùr hian kum bithliah a awm lo a, tawn hriat (experience) neih a ngai hek lo.