Krismas tak tak chu

  • Mahmuaka Chhakchhuak

A hun leh ni kan hrereng a, zing thawhhlim leh hnathawh hah lai pawh nisela tupawh mai hian Kristmas Ni hi min zawt pawh nisela a tu amah hian kan sawi sual kher hian ka ring lo. Kohhran upa atanga pathlawi zurui kal pai tuang tuang leh naupang chenin he ni pawimawh tak hi khel loa kumtin kan lawm thin dan te thlengin kan sawi thei zul bawk ang. Khatih laia Lal Isua piang kha a lawmpuitute chu mi tlemte chauh kan hria a nih kha, chung mi tlemte zingah chuan khawchhak mifingte erawh an langsar hle thung. Nimahsela a lo pian avang erawh chuan khawvel a buai a, a kum rualpui engemawzatin nunna an chan phah zawk kha hriatthiam a har a sin! Enge a chhan ni ang le?

A hma kum 400 vel daih tawh khan he Nausen lo piang tur hi hrilhlawk a niin a awmdan tur leh a thiltih tur engkim hrilhlawk a ni a, chutiang ang chuan a ni chuan rawn ti dik zelin a hun tawp ber thlengin a zawma. A lo pian hunlaia khawvel buaina pawh chu thleng tur reng a ni a, a chhan chu Van-mi a nih tlat vang a ni. Lei mihring zinga Van mi awm chu mathematics danin a dik thei chuang lo a, scientific danin a dik thei chuang hek lo. Khawvela a hmangaihte’n nun an neih nan Nun hlan turin a rawn kal a, natna an tawrh ai tuar turin amah a rawn inpe a, an thih aia thi turin a nun a rawn hlan ta a ni.

Lal Isua min hmangaihna hi teh phak rual a ni lo a, chhiar zawh sen theih pawh a ni lo a, hriat thiam phak pawh a ni hek lo. Zir zawh sen pawh a ni chuang lo a, a thuk em em a, a sang em em bawk a, a zau em em bawk a ni. Chu chu Thuthlung Hlui hun atang tawhin zawlnei ten min lo hrilh tawh a, fiah lo ruaiin kan hria a, a damlai hunah famkim lo takin kan hria a, a thih meuh erawh chuan fiah takin kan lo hre ta a ni. Chumi hrefiaha, hre famkim tur erawh chuan tisa mit atang chuan a fiah tak tak thei loh avangin thlaraua tihvar kan mamawh thung si.

Chumi hrelo chuan keini erawhin thawmhnaw thar neih kan tum a, kan theih ang angin mita mawi turin pawnlang chin cheimawi kan uar bawk a nih hi. Chhungkaw tinin hlim taka hman kan tum a, naupangte lahin hun danga an tih ngai hauh lohin dawhthlak dawh ngei an lo tum bawk a, kohhrante lah chuan vawi hnih nge vawi khat ruai kan theh ang? tiin ruai theh dan kan lo ngaihtuah bawk a, tlangval thenkhatte lah chuan zu leh sa nena hman tumin a hma atangin an lo hmanhlel bawk a, sumdawng mite lahin hemi hun atan hian anlo inla khawl bawk. Enteh mah, mi tam tak te chuan kawn chei an buaipui leh chiam a, thlanmual chei leh kawngpui kam cheiin an phet leh tak suau suau bawk hi! Hengte hian Krista min hnaih tir phah sela chuan kum tam tak liam tawh atang khan kan buaipui zawk tur a ni a, nimahsela tunhnai te, kum 4/ 5 emaw lek atanga kan buaipui chauh a ni si a, kan sorkar hruaitute thleng thlengin an la tuipui zui a, lawmmante an la siam hial te hian Kristmas tak tak hi a nihna kan thelh deuh lawng maw?

Krista rilru ah chuan nun nei lo te’n nun an neih nan a theihna mai pawh niloin a nunna hial rawn hlan a ngam a, a hlan reng bawk a, chumi hrerenga hlen ngei turin chuan Mari chhul a rawn hmang a, Bethlehem bawnginah (a pianna hi bawngin chu a ni chiah lo nain, bawngin angin kan ngai tawh si a) a rawn piang a, Khawchhak lam atanga rawn kal mifingte pawhin an neih thil hlu an rawn hlan a nih kha. Josepha fapa nih mai kha a ropui lo a, kan hriatrengna pawh a ni hek lo. A hmaa a tihtur hautak tak avang chuan chu nausen rawn piang chu a lawmawm a, lawm a phu a, thilpek hlu tak pek kha a phu hliah hliah a ni. Chumi hrereng chuan keini pawh hian he hun hi midang tan hmang ila, kohhrante ngei pawh hian ruai atan kan sum hi hmang lo hian khawilai hmun emawa kan unau harsa zawkte tan sum leh pai hi hmang ta zawk ila, Chhungkaw tinte pawh hian mas thawmhnaw leh kan in cheimawina atana sum kan hman thin hi keini aia harsa zawkte tan thehchhuak ta zawk ila a mas bik zawk lawng maw? Thlanmual leh kawn kawn kan cheina sum leh pai kan thawhkhawm zozaite hian mahni veng theuha mi harsa zawkte hi an mamawh leisak hlawm ta ila emaw damlo kanna atan te hmang ta zawk ila Vana kan Pa hi a lawm zawk a ngem?

Krista an kan tum a, kan inzirtir bawk a, hetiang hun ah takte hian Krista rilru ang pu ila, Krista angin midang tan nun hmang ila, mahniin duhtawk ngah hnua midang tana in phal chauh niloin mahni tana kan tih kha midang tan hlan ta zawk ila, kan Sa ei ai te hi hlanin sa ei lo ngam ta zawk ila Krista rilru ang pu kan ni zawk ngei ang. Chutah ngei chuan Krista chu a takin kan hre tawh anga, khawvela a rawn kal chhan chu thlarau atanga hria ni mai lo, thinlung pawh nilo tisa ngeiin kan hre tawh ngei ang. Hmangaihna avanga a retheihna chu kan hre tawh anga, Krista anna ah kan thanglian tawh zawk ngei ang.

Mizoram Kohhran hrang hrangin ram danga rawngbawltu (Missionary) kan tirh chhuahte ngei pawh hian nasa takin mi thinlungah hna a thawh lehzual ngei pawh a rinawm a, chunglam malsawmna pawh kan dawn nasat lehzual zawk pawh a rinawm a, tuna kan Missionary tirhchhuah 3180-te rawngbawlna hian rahtha zawk a chhuah ngei a rinawm tlat a ni.

Hetiang hian Kohhran hrang hrangin ram danga Missionary kan tirhchhuah dan hi han thlir nghal ta ila;
Mizoram Synod – 1234
Baptist Church of Mizoram – 978
Salvation Army – 316
UPC (North East) – 189
Lairam Isua Krista Baptist Kohhran- 172
UPC (Mizoram) – 138
ECM – 112
IKK – 22
Seventh Day Adventist – 15
Roman Catholic – 4
(Source; Statistical Hand Book Mizoram 2022. Published by Economic & Statistic Department, Mizoram)

Chutianga mahni inpekna tak tak nena rawngbawlna kan neih chuan he kan Ram hi Krista anna kawngah kan thanglian zual zel zawk ngei ang a, kan thenawm State-a ringlomi kan tihte zingah leh ram hla tak taka ring thar tana kan rawngbawlna pawhin rah tha zawk a lo chhuah phah zel ang a, kan thlen chian apiang hi Pathian Lalram alo ni dawn a ni.

Chu ngei chu a ni – Kristmas tak tak chu.

Leave a Reply

error: Content is protected !!