Mi hlun

  • Engkima Chawngthu

Veng tin, khaw tinah hian awm hmasa, thlahtu atanga mi hmasa leh veng neitu inti deuh bik hi an awm thin a. Hemi chungchanga ka ngaihdan hi kan thlasik mau puah pui ve mai mai teh ang.

Pem khawm khua leh veng: Mizoram khaw tin, veng tin hi en ila, pem khawm ho awm khawmna kan ni emaw tih tur a ni. Mizoram khua te hi la upa lo tak, thanglai leh thangduang tak kan ni hlawm a. Kan kahwpui ber Aizawl ngei pawh hi kum 135 emaw vel chauh a ni a, khawpui tam zawkte phei chu district headquarter an nih hnu a thang ta leh lian ta te an ni ti ila kan sawi sual lutuk awm love. Chuvangin, khawpui leh khawlian ho hi chu pem khawm ten an tih len, an tih hmasawn a ni ti ila a dik awm e. Chuvang tak chuan, pem khawmte hi an tam in a hmasawn zawkte hi an ni ta deuh zel mai. Tin, khawkhawm avanga loh theih loh a pemkhawmte pawh kan ni a, sorkar hna leh eizawnna avanga pem te pawh kan ni bawk a. Tin, khawvel hmasawnna ken telah hian khawpui lama luhkhawm leh chen khawm zel hi a tel ve a ni miau a, kan pun belh zel pawh in a rinawm.

Khua/veng hmasawn deuhte hi pem khawm zawkte dinchanna hmun, pem thar ten kohhran leh khawtlanga hruaitu an nihna hmun a ni ta deuh zel mai. Pem thar kan tih, hmanni lawka thingtlang leh Mizoram pawn atanga lo pem kan tih te hian in leh lo tha tak tak an rawn nei mek a. Khawtlang leh kohhranah mai ni lo kan politics-ah pawh pem thar, thingtlang khaw nei kan tih ho an dinchanna a ni chho ta mek a ni. A lehkha thiam zawk, inpe zawk, taima zawkte an nih avang hian khawtlangah pawh an tlatlum a, mipui tam zawk ngaihnat leh ngaihlut an hlawh zawk ni te hian a lang. Mi hlun inti te chekawite (an kid thin te) zawkte leh an in leh lo a rawn awm thin te zawk hi dinhmun tha zawkah an rawn ding ta viau zawk a nih hi maw.

Chhuan hnih daih lo Mizote: Mizote hi kan mak khawp a, mi awm thei leh khawsa thei, nikhua leh fel deuh te pawh hi chhuah hnih daih mang lo hi kan ni deuh vek mai . Tun hma mi hausa hmasa leh mi lar fate hi an nu leh pa te tih ang rawn ti ve chat thei, an pi leh pu te ang a rawn thawkrim hi kan nei meuh lo niin a lang. Tuna thangthar zinga hlawhtling kan tih te pawh hi anmahni rawn inhaichhuak, an mahni rawn insiam lian leh hausa an ni ta deuh zel mai. Eizawnnaah pawh hian an pi leh pu te eizawnna ang rawn la ve chat chat hi hna lian leh sangah hian an tam tawk lo deuh em aw tih theih a ni. Officer tharte pawh hi an nu leh pa officer ni lem lo hi an tam zawk zel mai. Khua leh vengah pawh tun hnaia awmthei leh lar kan tih hi tun hma lama atanga thlahte tanga hlun aiin pem thar leh awm thar an ni deuh zel. Chuvang tak chuan khua leh venga mi hlun tak fate hi mi hlawhtling leh hriat lar zui tur hi an tam lutuk ta lo ni ten a lang. Chhuan thar zawk ten in leh lo tha an rawn din a, sum leh pai an nei zawk ta deuh zel. Anni pawh hian chhuan hnih daih turin an fate hi an enkawl zui thei ang em maw ni..

Veng/khua mi hlunte: Mizote hi hnam inngaitlawm tak anga lang si, hnam chapo ve tak, mahni theihna hrang hrang insawithei leh insawi lian ve thin tak kan ni a. Khaw chengkerh taka awm pawh ni ila, chu khua a cheng hmasa, an pi leh pute veng khua dintu inti chin ngat chu, hausa viau lo mah se an pi leh pute hmasakna chapo pui ve tak an ni duh viau. A tlangpuiin veng/khua a awm hmasate hi tlema khawsa thei leh neinung hmasate an ni thin a. Amaherawhchu, heng mi hlun leh awm hmasa inti te hi veng chhunga khawsa thei ber leh thu pawl hi an ni zui ta lutuk niin a lang. An pi leh pute lo hmasak tawhna chhuang a, inla lian thin an ni ti ila kan sawi uar lutuk lo ang chu maw. In leh lo pawh hmun tha leh laili deuh an nei duh viau a, mahse in nei lian leh mawi deuh deuh hi pem thar in an ni ta deuh zel mai.

Kohhran lamah pawh hian khua leh venga kohhran upa hmasa fate hi a fung chelh zui an tam viau lo mai awm e. Kohhran upa pawh ni lo, YMA, LC/VC velah pawh tling tawh lo te hi an ni ta fer fur em aw tih tur a ni (A fel leh nikhua deuh chu an chhungkaw lenna avanga tling ve leh te chu an awm thin bawk). Inla veng neitu tak si, mahse tu-i-khawin kan ngaihsan lem loh ti ila kan sawisual kher awm love. An mahni leh an mahni in ngaisang an ni duh viau a. Heng ho hian pem tharte hi an ngaisang lova, pem tharin hmang peih leh inhmang nasa te, kohhran leh khawtlanga inhmang nasa te hi an ngaisang duh lo viau nain heng ho hi kawng engkimah an tluk lo chho mek chu a nih hi maw.

Veng inti neitu, veng mi hlun nih hi thil sual leh zahthlak a ni lo, mahse tun lai khawvelah hian veng chhung mi hlun leh inti awm hmasa thenkhat pem thar leh awm thar rawn inhmang thar, khawtlang leh kohhran tana tangkai tak tak te lo ei lo leh lo sawisel duh tawk te hi kan awm fo thin ni aw mtak a nia. Mi in hmanna anga in hmang peih lo, mahse a in hmang te rilru ti nuam lo tura tawngka lo nei thin te hi an ni awm a. A tak takah chuan a awm hmasate tih peih lo leh tih theih loh titu zawk te an ni a. Chuti chung chuan an awm hmasakna leh lo awm reih tawhna hi chhuang tawk hi an la awm fo hi a fuh chiah tawh lo. Khawtlang tana an pi leh pute thawh leh an inpekna hi a ngaihlutawm em em lai hian tunah hian an tu leh fa, mi hlun inti thlahte hian enge min thlen pui tih lam hi a pawimawh tawh zawk awm e.

Veng hlun nih te, veng chhunga awm hmasa thlah leh mi hlun nih te hi a tha in a nuam e, mahse kan hlunna hian enge min thlen tih hi in zawh fo a tul awm e. Tunah pawh Aizawl veng inti neitu bik riau, mi hlun thlah kal zel te pawh kan awm a. mahse, Aizawl mipui tam zawk hian chuan tu te nge kan hre viau lo awm e. Aigupta ah Josefa hre ngai lo lal an lo lal ang khan, an pi leh pu, mi hlun te hre lem lo, hriat mamawh lem lo, hriat pawh tum lo hi kan tam tawh awm e., Mizoram rorelna khawl pawh pem thar, khaw nei kan tih thin te khan min luah sak zo mek chu a nih hi maw. Kan sorkar hna lian leh sumdawng lian te pawh hmanni lawka thingtlang atanga rawn pem lut kan tih te, mi inhnuai luah te, mi in a awm thin te kha an ni tlat. Kan veng, kan khua kan tih hi hmelhriat loh ten ro min rawn rel sak mek a, khua nei kan tih ten min awp mek chu a ni.

Veng leh khua hmasawnna tur chuan kan awm reina aiin tuna kan tha thawh hi a pawimawh zawk a ni. Tun hma lama kan pi leh pute lo thawh tawh hi engah mah kan ngai ta lo a ni lova, mahse kan tun lai khawvelah chuan kan pi leh pute thawh rah aiin an thlah te hian enge kan tih ve tih hi a pawimawh tawh zawk a ni. Kan pi leh pute sulhnu kan sawi tui viau lai hian an thlah te hian kan pi te kan tluk loh zia kan tarlang mai a ni ang em? Hlun lo tur khawvelah hian kan hluna aiin keimahni hian kan khu leh veng tan hian tha leh zung, hmasawnna te eng ti kawng in nge kan tawh a, kan thlen pui zel tih hi a pawimawh ta ber a nih hi.

Leave a Reply

error: Content is protected !!