- Reuben Lalnunthara Hnamte
Khawvela kan awmchhung leh kan damchhung hian chhungkaw pawimawhna hi a tawp mai dawn lo va, a zual zel zawk dawn a ni. Mihring kan awm chhung chuan chhungkaw pawimawhna hi a nasa zel dawn a, a tawp mai dawn lo. Pathianin min lo din tan dan a ni miau mai a, tihdanglam theih a ni lo a ni. Evi leh Adamate kha chhungkaw hmasaber ni a kan sawi thin an ni a. Mihringa lo piang ve ni si a chhungkaw ngaipawimawhlote chu an nun a kim lova, Pathianin a din dan an thelh hle tihna a ni. Chhungkua a lo awm ve tawh chuan chhungkaw tello chuan nun a kim lova, a zahawm loh bawk. Chhungkaw inkaihhruaina leh nihphung hian khawvel mihring lo awm zel tur hi a hril a, hei hi a bultanna a nih tlat avangin. Khawvel mihring tu pawh mai hi mipa leh hmeichhe lak atang lo chuan pian ngawt ngaihna a awm lo. Chuvangin tute pawh mai hian kan dah pawimawh hmasakber zinga mi a nih a pawimawh hle a ni. Nu leh pa tam tak hi chuan kan fate awmzia leh awmdan pawh hi kan chik lem lo; khawiahnge an kal a, enge an tih tih pawh hi kan ngaihven em em lo. Naute ang maia kan en a kan duat lai hian kan hriatloh hin sual kawng thui tak an lo zawh reng thei a ni.
Aizawl vela zanlaia thalai vakchhuak tam ziate, zing dar hnih dar thum thlenga thalai tam ziate hi! Hengte hian chhungte an neilo em ni ang? Thenkhat hi chu nu leh pa mumallo hi lo awm pawh ni se la, an zavai chuan an ni lo; a tam zawk hi nu leh pa kara mi an nih ngei a rinawm. Social mediaahte kan hmuh thin ang hian zan rei tak taka Aizawl khaw thlanglam kawnga thalai tamziate an sawi nasa thin hle. Mi tam tak hi chuan fate hi kan nei ve tawp a ni ber mai em aw tih theih a ni. A enkawlna leh an hmakhua tur thlir miah lo hian kan duat hluau hluau ringawt em ni a tih ang. Kan sum hmuhna tur leh nuam kan tih zawngte kan hnalamte kan ngaihtuah a, kan fate chetdan leh awmphung chik miah lo hi mi tam tak kan awm a ni. Pathian hian fa nei mai mai turin mi siam hauh lova, chhungkaw satliah ni ngawt turin min duh bawk lo. Inthlahpunga, amah hnaihtu leh a thuzawmtu thlah tam tam tak nei a, leilung hi luahkhat turin min duh zawk a ni. Nawmchen nana fanei mai kan ni lova, khawvel leh kan ram tan leh Pathian tana mi tangkai thlahte nei turin Pathianin min duh.
Tunlai kan ramah ngei pawh hian hmangaihtu nei lo, nunkawng dik kawhhmuhtu nei lo, kaihruaia enkawltu neilo naupang leh thalai an va tam em! Aizawl khawlaihahte an riak nghek nghuk mai a, hengte hian chhungte hmangaihtu an nei lo em ni ang le? Kristian tamna ram ni si hi khawthlang rama thilthleng thin kan duh loh em em thin khan kan ram pawh a tibuai ta hle mai. Pa thenkhat, nupui fanaute tana sakeibaknei niawm maia inhrosaa, mahni nupui fanaute pawh kutthlak deuh reng mai; nupui fanauten an hlauh em em an ni a. Chumai bakah nupui fanau ka nei e tih ngaihtuah duh hauh lova tlangval ang maia khawsa tam tak an awm a. Naupangte hian an naupan laia an thil hmuh leh hriatte hi an theihnghilh mai mai lo. Chu chuan an puitlin hnua an nungchang tur a hril hle thin a ni. Nu thenkhat lah pasal fanaute’n an koh lawm lawm pawh a koh eih zawh loh, mipa dang lo hmutai tlatte an awm bawk. Nupa thenkhat fate duat em em ringawt, an hreawm hlau reng reng a khawsa leh duat dan chintawk hre lek lo kan lo awm bawk a. Fa te hi chu kan duat poh leh an lungawilo mai; an phunchiar a, an nunah thil tha lo tak kan tuh a ni tih kan hre miah lo. Kan duat a, kan duhsak poh leh keimahni luah meiling kan chhekkhawl a ni mai. Arab thufing chuan “ I fa avanga I tah hun a thlen hma ngeiin naupang chu vel mai rawh” a lo ti a sin.
Thufing pakhat chuan “Fate thu tha hrilh chu a awl em em a, nuna hrilhtu nih erawh chu a harsa em a ni. alo ti tawl mai. Fate nun kawng dik zawh tur kaihruai ngailo nu leh pa tam tak an awm a ni. Tunlai khawvel hi a changkang tawh si a, fate hian min bum reng mai ang tih hlauhawm tak a nia. Nu leh pate nundan hi an lo entawn em em mai a, kan nun hian a zirloh chuan thu tha pawh hrilh mah ila a sawt mawh khawp mai. “ I fate Pathian lam kawng i zirtir loh chuan Setana’n sual kawng a zirtir ang” Charles H. Spurgeona chuan a lo ti a. Tunlaiah Aizawl khawpuia zanrei hnua bike chak tak taka khalh tleirawl an tam hle a, engemaw intihpalh hleka pawr nghal em em, aia upa zahna chang pawh hre lo fe fe an awm nawk a ni. Zan rei tak tak thlenga thalai khawpui chhunga vak suau suau,mut nachang hre lo, thawhna chang hre bawk lo, eitui duh ve hle si; thawmhnaw tha tha duh a, changkang thei ang bera chet tum, thawhchhuah nei si lo an va tam em. Chung an incheina leh nawmsak an duhna avang chuan mahni inhralh pawh pawiti lo hi an tam hle awm a sin. Thalai tam tak hi chu nu leh pa ten thu tha an hrilh pawh a zawm duh lo, mahni duh thu a kallui tlat; nu leh pate mawl leh hmanlai ni a ngai tlat , inti changkang engmah ni lawi silo hi an tam hle. Nu leh pa tello hi chuan kan zahawm lova, kan mawi na hek lo. Nu leh pa thawhchhuah a zara lo nawmsak tum a, loin la milian leh chapo fe fe an katnawk bawk a ni.
A pawimawh ber chu chhungkaw tha din thei tur chuan Pathian lalbera neih hi a ni a. Nupa insiam hma atanga chhungkaw din dan tur fel taka duan sa a, Pathian hriat chhungkua ni thei tura chungkaw din hi a pawimawh hle a ni. Chhungkua din a lo nih ve tawh chuan chhungkaw nuam lovah chuan naupang an hlim lova, nu leh pa tan lah phurrit a ni bawk. Chhungkua hi khawvel bul lo intanna, naupangte tana an thilzirna leh an nundan tur kaihhruaina pawimawh tak a nih avangin a pawimawh em em a. A pawimawh zia hi mizote hian kan hre tawk lo ni hian ka hre thin. Nupa inthen kan tamziate hi han ngaihtuah hian a zahthlakin a pawi takzet a ni. Chuvangin thalai nupui pasal la nei turte pawh hian fimkhur zawk leh uluk zawka chhungkaw din tura bul kan tan hi a duhawm hle a ni. Dr Keneth Chafina chuan “ Khawtlanga sualna hi, chhungkuaah zung a kaih dan chhui lova siamthat kan tum chhuan ka hlawhchham ang” tiin a lo sawi a. Chhungkua hi khawtlang, ram insorkarna bul loin tanna a nih avangin mi hmasa leh mithiam zawkte chuan a pawimawh zia hi an losawi fo thin a ni. Eng ang chhungkua nge kan din a, eng dinhmunah nge kan din mek tih nu leh pa te hian inchhut ngun ila; siamthat theihloh khawpa tlai a awm lovang. Nu leh pa ten Pathian hnaih tlatin, fate tan tawngtaina tam zawk nen, beidawng lovin dil ila; tlawm angaihna hmunah tlawm huamin chhungkaw tha nei turin hma ila thar ang u.