Open Letter to Vice Chairman,
State Planning Board

To,

Vice Chairman,
State Planning Board
&
Chairman, Mizoram Resource Mobilization Committee

Subject : Resource Mobilization Hlawhtlin Loh Theih Lohna Bawm

Ka pu,
State Sorkarin sum hnar kan neilo em em a, Central atanga kan budget matching share (10%) tur pawh kan neilo a ni ber a. Chumi hria chuan sorkarin resource dap turin committee hial a din ta a. I hoin member dang mi thiam tak tak te nen in ngaihtuah avangin ngaih a thain thla a muang deuh a. Mahse in committee-in in dap dan kalhmang han enin VAT pending atanga lakkhawm bak tum in nei vaklo niin a lang a. Hei ringawt hi chuan kan harsatna a phuhru lo hle ang a, kum leh lo kal zel tur atan phei chuan a tawp nghal mai dawn a ni.
Hlawhtlin loh theih lohna bawm : Resource tha, kum tina pung telh telh tur leh kan kut hnathawktu (Farmers) te tana phur tak leh hlawk taka hlawhchham awm loa hna an thawh theihna tur nia ka hriat hlawhtlin loh theih lohna bawm rawtna ka rawn siam a. Khawngaih takin lo zirchiang ula, a taka ti turin kan sawrkar leh cabinet pawhin an tih puitlin ngei theih nan ruahmanna tha tak lo siam teh u.
Mizoram leilung ngeih, tha duh em em, a zu te pawh kan lo siam thiam em em sa, heng a hnuaia mi te hi uar takin kan loneitu (Farmers) ten ching sela.

  1. Grape
  2. Balhla (Banana)
  3. Lakhuihthei (Pineapple)
  4. Sunhlu (Gooseberry)
  5. Kawlthei (Guava)
  6. Sawhthing (Ginger)
  7. Sapthei (Passion fruit)
  8. Serthlum (Orange)
  9. Buhban
  10. Buhpui leh adt.
    Guidelines fel tak sorkarin siamin factory permit mimal hnenah pein a zu (Juice) siam ni se. Mineral water bottle mawi taka tui an thun ang hian a bawm an siam ve mai anga. A tirah chuan mimal permit neite pawhin juice siamtu company lian Real te, Kissan te, Coke te, Fanta leh Sprite, etc. te nen pawh sorkar guideline siam angin MOU pawh an sign mai ang.
    A hming : Zu emaw, wine emaw hming hi Mizoin kan allergic tlat avangin hman a thalo anga a. Chuvangin ama brand ang zelin juice tih vekin kan vuah ang a. A mizo hming leh a sap hming duh zawk zawk a vuah theih ang. Eg: Balhla Juice or Banana Juice. Juice tih hi chu a saptawng ngei hi kan hman a tha ang.
    Consumer : Phai lam juice lakluh khap a nih em loh pawhin a tax tisang vak ila. Mizo juice hi chu tax hniam taka lak nise. Mitin in kan in duh sa vek an ni a. Inleng chhawpah leh thil lawm nikhuaah pawh kan duh vek ang. State pawn atanga min tlawhtu Tourist ten an ram tlawha mite thil hi zin manah test an duh vek bawk thin a. Dahthat (Preserve) rei theih, thianghlim leh mawi taka a bawm leh label te kan siam chuan keimahni hman bakah tam tak kan thawnchhuak thei bawk ang.
    Quality and Hygiene : A quality leh a hygienic te vil reng turin Exise Department te hmang ila. Pawn lam atanga sap zu lo lalut ru leh permit nei loa Mizo juice lo siam chawp an awmloh nan vil zui reng bawk sela.
    Tax : Farmer ten a rate hresa in an thlai te phur takin an enkawl anga, chhiah an chawi ve miah tur a nilo. An lo leh huan atangin factory awmna hmuna an phurh theihnan transport subsidy pek an ni zawk ang. Thlai pawh hi a buk veka lak a ni ang. A khawl neitu (Factory or Industry) neitu ten chhiah chu Taxation Dept. te tuk ang zat an pe mai ang. A juice bottle leh lehkhakhawng bawm a nih pawhin a man an print chhuak ve mai ang.
    Heng juice hi hralh theih loh a awmlo ang a, factory ten thawh tur an neih reng theihnan farmers ten an lo leh huan thlai an enkawl thain an tipung bawk ang a. Eizawnna hlawk tak kan nei vek dawn a ni. Hlawhchham emaw hralh theihloh emaw a awm lo ang. Sorkar revenue source tuna kan hmuh mek hi a let tam takin a pung ang.
    Tih nghal mai theih a nih avagin lo ngainep lo hram turin ka ngen a che.

Dated : 27.3.2022

Ram tana i thawhpui,

(Prof.J.V.Hluna)
Ex-MLA

Leave a Reply

error: Content is protected !!