Sumhmun Titi – 22

  • F. Vanlalrochana

PATHIAN THUHRILTU ROPUI, PU LALKHERHA

Mizoram synod hian Thuhriltu pahnih, rawngbawlna lama an sulhnu avangte, an daih rei avangtea chawimawi pahnih an nei a. Pakhat chu, Pu Lalkherha a ni a. Pakhat chu Pu Robuanga a ni a. Pu Robuanga hi chu kan inah a lo kal fo a. Ka hmu fo a. Pu Lalkherh hi chu ka hmu lo.

1984 khan Pu Lalkherha hian Pathian thuhril a, rawngbawla kum 55 lai a hun a hman theih avangin Mizoram synod chuan, chawimawina certificate. hlan a. Sawi tawh angin, Pu Robuanga nen an dawng a ni.

Mizoram Pathian thuhril chanchin sawi chuan Pu Lalkherha hi sawi lan ngei ngei thin a ni a. Sawi lan ngei ngei tur a ni bawk.

1903 khan Biate khuaah a piang a. 1985 khan a thi a. Pu Mena khan an inhmuh vawikhatnaah “Pathian thuhriltu i la ni anga. Pathian thu sawiin i la kal ang” a lo ti tawh a. 1931 atangin Thuhril rawngbawlin a lo vak chhuak tan ta a ni. An chhungkaw eizawngtu ber a ni na chungin, “Pathianin kan in a rawn tlawh a. In vannei a ni. Pathianin a ngaihtuah vek mai ang” tiin Pathian ram tan a pen chhuak ta a ni.

Mizoram chhung mai nilo, Mizoram pawnah Ngaihban tlang (Haflong lamah) Assam phaitualah, Manipurah, Tripuraah, Myanmar lamahte thuhrilin a chhuak a. A vanglai chuan Pathianin a hmang nasa em em a. Inkhawm an han bangte hi, dar an vaw leh a. An inkhawm tha leh a. Pu Lalkherha thusawi ngaithla tur hian zan khatah vawi hnihte an inkhawm ringawt mai a ni.

Pu Lalkherha mizia kha heti hian an sawi thin a. Tawite tein lo sawi chhawng ila:-

  1. Bible a ngaina a, a dah lal
  2. Kohhran a ngai pawimawh
  3. Tawngtai mi a ni
  4. Inkhawmpui a ngai pawimawh. A rawngbawl chhung zawng khan kohhran inkhawmpuiah tel hram hram a tum thin a. Inkhawmpui thurelte kha hriat hram hram a tum thin.
  5. Rawngbawltu fimkhur a ni. Hmeichhe lakah a inveng em em a. Hmeichhe pasal sun inah te hian amahin a leng ngailo.
  6. Engkimah Pathian a ring ngam a. A taima.
  7. Mi inngaitlawm a ni.
  8. A thusawi tur a inbuatsaih tha thin. Bible bakah mi thiamte thuziak hrilhfiahna bu hrang hranh thlengin a hmang tangkai thin.
  9. Mahni inthunun thei mi a ni.

Pu Lalkherha chanchin hi sawi tur a tam a. A rawngbawlna ropui zia leh Pathianin a hman zia te. Tunlai tawng tak chuan ‘legend’ a ni. Ani anga mizo hnam pum huap thuhriltu, ngaihsan leh ngaih ropui kha kan la nei leh ngai miahlo a tih ngam ang. A hunlai borual hre pha chuan, pu Lakherha huhang ropui zia an sawi thin.

Pu Lalkherha August 23, 1985 a a lo thih khan, synod moderator Rev. Lalchaman a vui. Hei hian Pu Lalkherha boruak chu a sawi chiang viauin a lang. Synod moderator hi chuan pastor thi an vui thin. Synod puipa an kim a. Kohhran dang pastor leh rawngbawltu pawimawh pawh an tel tha hle a ni.

PATHIAN ROPUI RAWH SE

Andrea Crouch-a chuan a ti vek tawh a ni; Pastor a ni tawh a, drugs addict leh nawhchizuarte zingah a thawk tawh a, Disney The Lion King leh Spielberg-a The Color Purple music pawh a produce tawh a, Grammy Award pariat a dawng tawh a, Khawvel ram sawmruk chuangah a zai tawh.

Heng zawng zawngah hian, mi harsatna tawkte puih chu nuam a ti ber a ni, Larry-a chu harsatna tawk a ni chiang khawp mai a. A landanah chuan Larry-a chuan Pathian lam hawi ngai reng reng lo tur hi a ang a. Ni khat chu, inkhawm banah hian, Crouch chuan Larry-a tap chu a hmu a, Pathian lam a hawi ta a ni tih a hrethiam mai a.

Tum khat chu Larry-a chuan Crouch chu phone-in a bia a, Luka bung 15 chhiar turin a ti a. Chu chu beram bo leh fapa tlanbo chungchang kha a ni. Larry-a chuan Crouch chuan chu Bible bung a tang chuan Crouch chuan a hla ropui ber a phuah theih a ring tlat a. Crouch chuan Luka bung 15 chu a tha a ti hle na a, hla han phuahna mai tur a hre lo a. A tukah chuan, Larry-a leh fapa tlanbo chungchang a ngaihtuah kawp laiin, Pathianin hla a pe ta a, A hla ropui ber, “MI Tribute:To God be the Glory” tih kha a phuah ta a ni.

How can I say thanks
for the things You have done for me?
Things so undeserved,
yet You gave to prove Your love for me;
the voices of a million angels
could not express my gratitude.
All that I am and ever hope to be,
I owe it all to Thee.

(Ka tana i thiltih zawng zawngah hian engtin nge lawmthu ka sawi sen ang le? Min hmangaih zia tilang turin ka phuloh malsawmna min vur a, Ka lawm zia sawi tur hian vang angel sang tam takte aw pawh a tawk lo ang. Ka nihna zawng zawng te leh ka nih theih tura ka beisei zawng zawng te hi, i hnen atanga lo kal vek a ni si a.)

BARCLAY-A TE PAFA

Rawngbawltu ropui leh Pathian thu thiam, a daily study Bible te vanga Lal Isua lo kal thlenga a hming kan lam tur William Barclay-a khan kohhran lam hi a tuipui ngai lem lo a. Politics luhchilh tum thin a ni.

Chutiang mi chu ni mah se, sunday school chu a thulh ngai lo. A pa William Dugald Barclay-a kha Bank hnathawk mah nise, kohhran rawngbawlnaa inhmang leh thahnemngai a ni a. Kohhran lama tui lem lo a fapa Barclay-a kha kohhran programmeah chuan a hruai ngei ngei a. Chumi a hruai thinna a tang chuan a ni hun puma rawngawltu nih duhna a lo neih tak ni, Barclay-a chuan…

Kan ngaihtuahna kaihhruaitu a tan.. Kan fate hi zirnaah inthlur bing se, an hlawhtlin hunah kohhranah tel se kan ti deuh mai em…Leia hlawhtling tak, Chatuan nunna hloh si hi a awm theih nasa dawn a ni.

“Chaw dangral mai umin phe phe suh u, chatuana nun thlenga awm reng tur chaw, Mihring Fapain a pek tur che u chu, umin phe zawk rawh u; Pa Pathian chuan ani chu a chhinchhiah tawh si a,” a ti a, a chhang a.”(Johana 6:27)

SUMHMUN POETRY

(Khushwant Singh-a khan, Telegraph vela column a neih thin lai khan, a column chhiartute thu leh hla kha a chhuah tel thin a. Chumi rilrua hre reng chuan, mi dang poetry ziah hi kan rawn dah zauh zauh dawn a ni)

Kha Ni Kha

  • Davis Hriatpuia

Zawlkhawpui mei vâpa a chan ni kha:
zalenna meichher chhân letna’n senmei a sûr!
Lungngaihna chu an boruak hîp a ni a,
thlabârna chu an boruak thâwk chhuah.
Chung tûra ni a tlân sân lai mah ni se,
thim chu a zing. A ni, thimin a tuam!

Kan khumpuia’n an chuan kai ni kha:
lairil chu a rûn a, a lu an la.
Rûnna rûm chhuakin—patling râwla’n,
‘Chêmte’ a tih thin par mawi chu thliah sak a ni si!
Rûn tin chu tahrâwlin a thang chhuak,
Kan khumpuia’n kan par an thliak si a!

Remna thuthlung an ziah ni kha:
remna meichher chhi kaitu chu—
zalenna meichher kengtu kha maw!
Rem thu lenna puan an vai a,
tlâwmna puan vâr a ni lek fàng si a!
Zalenna meichher chhitu chuan
bui lung tâwk a dungthûl a,
sa kah tum loh kâpin,
Ruaipui kan theh ta mai a!

Leave a Reply

error: Content is protected !!