- Zirsangkima
Khaw pakhat a awm; Zo khua a ni—Zokhawtilthên khua. An khuaah chuan kohhran pakhat chauh a ding.
An kohhran rorèl chuan, ‘Crusade neih ve ngei ni se,’ an ti a. ‘Sipiker (Speaker) atán, Thiangzáwl rawngbáwltu, kan khaw chhuak ngei Evan. Hriltêa saw va rawih ni rawh se. Lo bawhzui tùrin kan Bialtu Pasitawra hi ni se,’ tiin thu an ti tlu rup mai. A va ropui dáwn êm!
Zokhawtilthên khua chuan thu hril thiam, an khaw tána thahnemngai taka thawk mék, Evan. Jiten-a chu nei ve tho bawk mah se, an tawng a thiam tâwk miau loh avàngin an thu rèl zàn là lâ chuan Pasitawra chuan Evan. Hriltea chu sihdêt hmangin a va be ta nghâl rum rum a. Evan. Hriltea chuan, ‘Enga chutia min rawn biak rikngawt! Tùna ka awmna hi thu hril tùra hotuten min dahna hmun asin! Hmunpui lama Pu Khunkhàna te rorèlna leh an remtihna la hmasa loa chutia rawn sipikar ngawt thei ziazáng ka ni nêm. Tin, kei zawng, thuhrila ka vah kual ní pawh a kin dáwn tâk hi!’ a lo tih khum erh a.
Pasitawr chuan, Evan. thu ràwn ang chuan Pu Khunkhàna te chu a bia a; mahse, chutia kaltír ngawt theih a nih loh thu-in a lo chháng ta si—a ngawi hmak! A ngawi hmak, han ti ila kohhran mipui hmaah a tawng lo a ni mai a. Mahse, zàn mut theih loh phah nân thleng thleng a hmang ta a—Pasitawra chuan. Chutia a bial chhúng kohhran miten Crusade sipikar atána an awh ber han thei lo tur chu mut mawh hnár mawhah a neih tak tak a ni. Heti hian kawng dang a dap ta a: Kohhrana a meizang hlaptute chu—an mawng a hiahsak ta! An khua—a khaw hming atang ringawt pawha hming hnaisai lo, Zokhawtilthên khuaa an Evan. neih ve sawn chhuah dàn tùr chu a ngaihtuah luihtír ta chúk chúk a! Evan. Jiten-a inkhâwm tùr dang tùr ten an kohhrana fatu leader leh a kid-te chu a ti kual ta vel a ni àwm a!
Ka mumanga ka thawnthu hmuh hi a va’n ngaihnawm loh tak!
…
Tlang rãwtin ka’n sawi ve te’ng—dàn anga dan tùr thil dang awm na reng a, dang duh lo a, dàn lo anga dan loh tùr dan tuma phílí buaiho ka dah hniam tâk dàn hi! Kan rama tlàwmngai pawl lian ber, an Thuthlung pangana: ‘Hnam dangte ka hmusit mai tûr a ni lo va, an ngaihnêp theih zâwngin ka awm tûr a ni hek lo,’ tihte hi vawiina he páwl ropui hruaitute hian an la zàwm reng em le? Dik tak chuan he vai nu, Reenu Sharma, a hming hmaa “Dr.” dah thei pha ngat hian asin kan ram min chhanpui chu inhuam ni! Kan hotu lalten an phalrai, duhsak záwngte an hlan thin, tender chungchánga min khap tumtu pawh amah hi a ni asin. Ani chuan, ‘Restricted tender chuan ka dawhkàn a paltlang lo ang,’ tiin a sawi siah siah ngam mai. Chuta lang chiang chu, tender chungchanga ‘CS vs CM’ tih hi ni ta berin a va lang ta si em? A chhan chu, open tender ni lo, duhsak záwngte vulhna, restricted tender pe thintu chu tunge a ni tih YMA member-te hian kan hre khiau mai si a!
CM lamah tute emaw chu an tang chiang a, kan Chief Secretary hi ‘hamthatna in-khilai’ kawngah hnawksak an ti a ni lo maw? Kan páwl ropui hruaitute hi tu lamah nge an tan tih leh, tunge an mawng hiattu tih chu, Zoram mipuite hian kan hre thiam ve bawk e…
Ti’an ka’n kâwk te’ng ch’u: Khaw hrang hrang leh véng tina YMA Branch leh Group YMA te pawh min ráwn (ngam) eih loa in thiltih fel lo tak mai hi, keini YMA member-te hian ná kan ti, tih tal hi chu min hriatsak ve kan duh. Central YMA inthlan leh hun a thlen meuh chuan e … Kan rama ráltlàn leh kuhva tawlh leh grep chíngtu manganga buaite buaipui aia hnam dang, hmeichhe pakhat ráltí-a siamtute hi chu…
In thawhpui, MZP, MSU, MHIP te lam chu ka sawi lo e. Anni hruaitu zíngah sawrkar hna thawk pawh an awm mang loh hi! Nangni chu, Government of Mizoram, Finance Department hnuaia thla tin hlawh lâ; a then chu Central atanga hlawh la in nih fur hi! In Professor nihna te; Higher Secondary School-a “Sir” in nihna te hi, in zirlaiten eng tin nge an ngaih zêl ang che u!
‘YMA chang rêl a sual ngai lo,’ tia kan sawi fo thin ti sualtu in nih vaih zawngin, Mizo mipui … mai ni nang, thenawma hnam dang, pawh ni lo, a tha záwnga YMA min lo hmel hriattu hnam dangten engtin nge min ngaih zêl ang!? I thiam loh vàng vek a ni dâwn a nia aw! |hang leh thar zêl tùrten, ‘A President lai, a GS lai, a Treasurer lai … ’ tiin an sawi zui zêl tawh dáwn che a nia aw… Inngaihtuah ngun teh u.
Dan tùrte chu kan ngah alãwm, ka tih tawh kha. ‘Khaw chhak rál lian’ kan tih tâk mai, dàn loa kuhva tawlh te hi! Awm tha hle hle, Mizoram tána theihtâwp chhuaha hma la mék pisa kal tùr dan tum aia dan mâkmawh a nih khi! In ngawi leh daih si a…
Thupui bera, ‘Tanpui ngaite tanpuitu’ tih thupui neitu chuan Champhai leh Hnahlan lama grep chíngtute khian tanpui an ngai asin—in la ngawi char char ang lawi bawk si a…
Kan rama Chief Secretary-a awm tùr hian Mizo IAS-in min daih lo tih hi chu nangni hming hmaa “Prof.” tih indah pha chin te, Class XI leh XII zirtirtu, sawrkar sum zém zen chinte hi chuan, keini Pi Kimi Sikul chhuak satliah ai chuan in hre kilh kelh zâwk fí fé ang chû! Kár hmasa lawkah UPSC Results a chhuak a; Mizo kan ‘Nil’ leh pang tih pawh in hre ve vek! ‘E khai! Kan rama CS tùr mi pakhat, chu pawh State dang Cadre lehnghal, kan member-te hian tan an lâk a va ngai êm! Engtin nge kan tanpui theih ang?’ tia in member thalai, zirlai mi nuai chuang hi fuih tùrah in inngai zâwk lo em ni le?
Tih loh loh tùr tih hi mi huat hlawhna a ni. A rûka vote zawnga political khèlmuala star player ni pha chin tán phei chuan tih malék loh tùr a ni. YMA hruaitu kan nih chuan, dik takin, politics tel loin i YMA mai ila. Kan thupui te, kan Motto leh kan Thuvawn te vawng rengin páwl hi i hruai mai ang u. Zirlai páwlte tih àwma lú va rawlha, a meizanghlaptua va tan ve phêt tum hi a fel ber hauh lo ang. A fel lohzia chu, hunin a la hril zêl dáwn chauh lehnghal a nia aw!