- R. ZOMAWIA
Kan Pi Pute ro hlu leh chhuanawm em em thin chu aia upa-te an zah thiam em em mai kha a ni. Khatih hun lai khan an inzirtirna kha a tha a ni ngei ang. Naupang zawkin aia upa-te an zah thiam a, tanpui an ngaih chuan an che vat a, kum lama upa zawkte phei chu dimdawih takin an en kawl a, an zahna an ti lang thin a ni. Khawtlang nun a nuam a, in chhung khur chenin a zah awm a ni. Aia upa-te an zah thiam khan an chawimawi nghal a, a zahtu naupang zawk pawh kha a zahawm hle a ni. He zo nun ze mawi tak hi kan tunlai nun hian kan la keng kawh tha em tih hi ngaihtuahna chu a ni ta a ni.
Fam Pu Liandala khan hla mawi zet mai a lo phuah a, chu chu “Aia Upa-te Zah Thiamin” tih a ni. He hla hi tunlai thangtharte chuan an thiam mang tawh lo mai thei. Thiam tura inzirtir a, a thu tha tak takte hi kan nun chhunga inchiah turin kan hman a ngai. Kawng hrang hrangin changkang viau mah ila, he zo nun ze mawi tak “Aia upa zah thiam” hi chu kan thinlungah riak tlat sela, a taka zawm turin inzirtir a va pawimawh teh lul em!!
- Aia upa zahna hi ruih theih thil ti zingah ngat phei chuan hmuh tur a awm ta mang lo a ni e. Upa zawk, zah phu zawkte zahpah lek lova chhang pawng pawng mai te, chu mai a la ni lo, kut thlak pawh hreh lo tunlai kan thalai zingah hian kan awm fer fur ta mai zawng a nih hi mawle. Pu Liandala hla ah chuan “An sual ngai lo aia ute” a lo ti. Aia upate kut thlak, zah miah lova sual pui mai duh kan awm ve ta nual a ni. Hei hi zo nun ze mawi a ni lo a nia, engang pawhin changkang mah ila, lehkhathiam mah ila, hna sang leh zah awm tak pawh thawk ni ila, kan zo nun ze mawi tak aia upa-te zahna chang hre lo chu mahni a inti mualpho mai a ni. Kan pi pute rohlu tak kha kan paih bo zel tihna a ni. “ Ka dikna-ah chuan ka chhang awm em mai, Tu thu hnuaiah mah ka awm lo. Ka nun chu keima thu a ni.” tih hi kan tawng duh dan te a ni ta zawk. A hahthlak hle a ni. Mizo pasaltha Khuangchera khan “ Mi chungtlak zawngin an tawng ngai lo ve. Mite ti thlamuang zawngin tawng zawk tur” tiin a lo sawi a ni. Naupang zawkin aia upa-te chungtlak rana tawngkhumte hi hmuh tur leh hriat tur kan va tam ta em!.
- Ruihtheih thilin min tih buai tawh hi chuan ka huai ta ber emaw intih kan ching a; hei hi a mawi lo tak zet a ni. Khawlaia au lung lung erawh kan ziaawm ta phian a, miin ruihtheih thil a tih lem loh chuan khawlaia au lung lung chu kan awm ta meuh lo, a lawmawm viau mai. Huaisen si lo, inti huaisen erawh hmuh tur kan awm thin. “ Ka thu hi a dik ber” ti ni awm taka lo inhrosa tawk lah bo lo. Inhnial nikhua-a kan thu lo ang zawnga miin an rawn ti dek dek a, lo teu hlar mai te, thinrim mai te, kut thlak duh hial-te hi a va mawi lo tak em. Pu Hranghleia chuan “Mipa fa tuallaiah an inhrosa ngai lo” a ti. Khawlai leh awm khawmna hmuna lo inti huaisen ve ngawt hi pasaltha te chuan huaisen-ah an ngai miah lo. Chutiang mi chu ramhnuai sa huai hmaah leh ral hmuna a mei khup hmasa-sa an ni duh thin.
- In koh dan tawngkam mawi zawkin.. Aia upa-te zahna kawnga kan tlak chham lian tak pakhat chu in koh dan hi a ni awm e. “ Ka pi, Ka pu, Ka nu, Ka pa, Ka u..” tih hi tawngkam mawi taka kan hman thin a ni a, tunah pawh kan la hmang zel a, a lawmawm tak zet, mahse, mi thenkhat hi chuan hming tel kherin kan in ko a, hmingpuma in koh lawl lawl te pawh a awm a, “ Ka ko ang chu, a hming a lawm” kan ti khar khar thin a. A dik em em rualin kan pi leh pu ten tawngkam mawi tak an lo hman thin hi vawng nung zel ilang chuan keimahni zawk kan mawi em em dawn a ni. A bik takin aia upa kan biak dawn in tawngkam mawi zawk hman i uar ang u.
- Tar leh upate duat la, zah rawh. Aia upate mai bakah kum lama upa zual, tarte phei chu kan duat hle tur a ni. Duat han tih hi chuan anmahni kan zah kha a keng tel nghal vek a ni. Puipunna hmun leh khawilo nia vahchhuah, hnathlan nikhuaahte hian keini aia upa-te an lo awm anih chuan zah takin kan en tur a ni. Awl kan tum tur a ni. An chet ve kan phal tur a ni lo, khawilai hmunah emaw an titina tur, an thut hmunte remsakin duat takin kan en kawl ang. Hei hi zo nun ze mawi chu a ni.
- Chhungkua lamah in lut thuak teh ang hmiang, chhungkua hi inzirna bul ber a ni an lo ti thin a, chhungkua-ah kan zo nun ze mawi tak hi i inzirtir zel ang u. Hei hi Pathian thu a ni a, Nu leh pa kan pawimawhna a lo lang chiang ta hle, Kan fate thu tak leh nun kawng dik kan zirtir a tul lutuk ang hian nun dan mawi pawh hi in chhung khurah kan in hrilh malh malh tur a ni. kan chhungkua nun nawmna tur, kan khawtlang nun mawina leh nawmna tur a hrilh daih a ni. Pianpui unau in zah tawn thiam hi a va hluin a va pawimawh em, Pianpui unau-ah chuan upa ber chu nau ten an zah hle tur a ni. Thiamlohna lai leh tlinlohna laite an lo nei ve ngei ang, thinrim zawnga inhnial lo vin, thu tha tak siin, zah tak siin u zawk chu nau zawkin a en tur a ni. Chutiang bawkin u zawkin naute an dawm thiam tur a ni a, an duat thiam bawk tur a ni. Chu chu keimahni zahawmna vek zawk a ni.
Inthlang ram kan ni a, ram rorel turin mi tha nia kan hriat kan thlang chhuak thin a, kan duh thu an sam lo viau thin tih kan hmu. Duh thu sam lo hruaitu kan thlang a, duh thu sam lo a thlang tute kan ni bawk a, kan nunah hian tla bal a awm a, zir tir kan nei a ni. Hemi siam tha tur hian kawng hrang hrangin kan sawi thin.A sawt mawh hle a ni. Mimal theuh inenfiah nan hmang ila,, chhungkua nun tla bal mekte hi i vei teh ang u. A bul lam atangin i tan tha leh ang u. Kan ram siam tha tur hian kan la tling tawk. Hawh u, eng ang pawhin khawvel hi hmasawn mah se, he zo nun ze mawi tak hi chu i thlah lo vang u.