Kumina Sikh inlak hran duh pawla mi thah a nih chungchanga ram pahnihna inhnialna kal zelah Canadian palai chu India-in ni nga chhunga a ram chhuahsan turin a ti tih Indian foreign ministry chuan a sawi a, hemi hma lawk hian Ottawa pawhin Indian palai chu an ram chhuahsan turin a ti bawk.
New Delhi-in thutlukna a siam chungchangah hian ministry chuan ‘Canadian palaite hi kan ram chhung thil leh India dona hawi zawnga chetnaa an inhnamhnawih avangin’ chhuak turin an ti niin Thawhlehnia thu a chhuahah a tar lang.
He thilah hian Canada leh India boruak inkar chu a tang hle a. Insumdawn tawnna tura inbiakna a kal zui thei lo va, Canada pawhin kumin kum tawpa India-a sumdawn a tumna a titawp nghal bawk.
Canada-a Sikh inlak hran duh pawlten lungawi lohna an lantirin Prime Minister Narendra Modi-a sorkar a tithinrim hle bawk.
Ottawa hian Thawhtanni khan Surrey, British Columbia-a cultural centre tuala June 18-a Sikh separatist leader Hardeep Singh Nijjar-a thah a nih chungchangah hian Indian sorkar hnuaia thawk (agent)-te an inrawlh thei niin a sawi a ni.
A thih lai hian Nijjar-a hian Sikh ram a din theih nan India-ah sorkar rintawk lohna thil kalpui a tum nia hriat a ni.
India chuan Canada-in a puhna hi ‘awm ang lo leh tute emawin an fuih phur mai mai’ niin a sawi a. An ram chhunga Indian huatna thil thlenga hma la zawk turin a ti.
Nikum khan Indian thuneitute hian Nijjar-a hi India-a Hindu puithiam beihnaa inhnamhnawiha puhin a chin hrilh thei an awm chuan hrilh turin a ti.
Sikh indan tuma hmalakna, Khalistan movement tia sawi mah hi India-ah kalpui khap a ni a, thuneitute chuan ram himna tiderthawng thei niin an ngai a. Heti chung hian India hmar lam bakah Canada leh United Kingdom, Sikh chen tamnaah thlawp a hlawh tho.
Canadian Prime Minister Justin Trudeau cuan Thawhtanni khan an ram parliament-ah Nijjar-a thahna chungchang hi kar hmasaa New Delhi-a G20 SUmmit-ah khan Modi-a a sawipui tih a sawi a. Indian sorkar a inrawlh a nih chuan an pawm theih loh thu leh a chhuinaah pui tura a ngen thu a sawi tih a sawi.
“Canada rama Canadian mi thahnaa ram dang sorkar a inrawlh a nih chuan ram hran kan nihna bawhchhia an ni a, kan pawm thei lo,” a ti a. “A theih ang angin India sorkar hi hemi chungchang hai chhuak tura Canada thawhpui turin a nawr zel ang,” a ti bawk.
Thawhlehni khan MEA chuan thuchhuah siamin puhna chu a pha a, Trudeau-a hian Modi-a hnenah pawh an inrawlh a rinna a hrilh tih an tar lang.
“Hetianga inpuhna hian Canada-in inhumhimna a pek, Khalistani mi firfiakte lam hawi lova thil dang thlirna a siam bakah India ram leh a inpumkhatna tichhe thei tura a beihna a siam a ni,” a ti a ni.
Canadian Foreign Minister Melanie Joly chuan India ram palai lawk tak, Canada-a Indian intelligence hotupa chu haw turin an ti nghal tih a puang.
“He thil hi finfiah a nih chuan kan ram hranna bawhchhiatna lian tak a ni a, ram dangte nena inkar thil pangngai pela chetna a ni ang,” a ti a. “Tunah chuan Indian palai lawk kan chhuahtir phawt ani,” a ti.
Canada-ah hian Sikh 7,70,000 chuang an awm a, an rama mihring cheng 2% chuang an tling.