- K. Hmingthankaia
Zoram pum huap chanchinbu ni si-ah hian, keia thu lo ziah ve thin hote lah hi, keima hriat ve phak tawk leh hmuh ve phak chhun hnaivai te te leh, Aizawl chhung boruak vel mai mai deuh chauh hlir hi a ni deuh mai thin si a. A chang hi chuan Zoram hmun danga kan unaute lakah hian hrehawm ka ti deuh thin a, ka zak deuh roh bawk thin a ni. Engemaw changa ka han ngaihtuah vang vang chang te hian, chanchinthar kan han ngaihthlak leh thu ziak kan han chhiar thinte pawh hi, a tam ber hi chu Aizawl khawpui chhung deuh chauhva thil thleng leh Aizawl boruak vel deuh chauh kawk hi a ni deuh vek mai thin nia hriat chang te hi ka lo nei ve thin a. Ka rilru te te chuan, Zoram chhung hmun danga kan unaute tan hi chuan han ngaihthlak leh han chhiar te pawh hi a va phurawm chiah thin awm lo ve maw le aw, tih chang te hi ka lo nei ve thin a ni. Kan thil vei thinte pawh hi a huam chin te pawh hi a zim thin deuh em aw, te ka lo ti ve deuh thin a ni. Zoram hmun danga kan unaute lakah hian a inthlahrunawm mang e tih chang te hi ka lo nei ve thin a ni. Chuti chung chung chuan hei, tun tumah pawh hian ka hmuh phak leh ka hriat ve phak tawk hnaivai te te ho bawk, thu ho te te bawk chu ka’n sawi leh phawt mai dawn chu a ni leh ta si a, menah min lo thlak leh poh mai a ni ang chu.
ZPM chu opposition hoten theihpatawpin mipuiah sawichhiat han tum ngial thin mah se, tunah hrih hi chuan mipui hian ZPM bak hi chu duh tur dang kan la nei hrih si lo tih chu an hrethiam ve tho si a. Tichuan, mipui lama an tihchhiat zawh si loh chu, tihchhiat theihna tur dang an zawng leh ta a. ZPM party chu anmahni leh mahni chu indotira, ZPM chhungkua chu intihbuaitir phet chu an tum leh ta zawk a. ZPM ho lah chuan opposition ho hem thlak leh an fuihpawrhna te chu, anmahni zawk chuan tak tak emaw te pawh an lo inti ta deuh zawk hi niawm tak hian, anmahni leh mahni zawk chuan an buai ta tak tak emaw te pawh an lo inti ta deuh uaih uaih emawni lehnghal a. Mahni doralte bum leh fuihpawrha awm awm duh tur emaw ni ngai le.
Sawrkar kal tawh ho party-te kha chu han inthlifim hman leh an kal dan han inen uluk hman tur kha an awm chuang reng reng lova, an vai mai khan sum um ringawt khan an phe huai huai ringawt mai thin ni khan a hriat a. Atu-a-te mah kha han inenfiah tur chuang awm hek lo, mahni theih theihna zawn theuhah khan sum um reng reng khan an buai em em vek mai ni khan an hriat a ni. Chuvangin anni ho kha chu an duh duh dan khan an tal vel mai mai thin a nih hmel kha. Hetia, tuna ZPM chhungkuaa boruak engemaw lo awm ang deuha lo lang pawh hi, fim taka an kal vang leh, engemaw hlek pawh siamthat ngai awm nia an hriat apiang chu langtlang taka an tihlan zel thin avang zawk hi niin a lang a. Mipui hriat loh tur awm lova hetia engkim mai langtlang taka an han kalpui thin hi kan ram leh mipui tan hian a thlamuanthlak em em zawk a ni.
Chutiang boruak vel kara kan rulling party-te an awm lai leh opposition hoten ZPM chu lo chhaih buai phet an lo tum lai hian, kei chuan tunlaia ZPM sawrkar chet dan vel pahnih khat lek leh tunlaia kan polce-te chet dan lam hi ka’n fak daih thung teh ang.
A hmasa berin zirna lamah huai takin kan kal zel dawn ZPM sawrkarin an rawn ti ta hi a ropui ka ti a ni. Tute mah leh tu sawrkar mah kha kan rama zirna chungchanga ngaihtuahna thui tak tak seng ngam leh, education department leh education department kal dan system hi dik tak leh huai taka enkawl ngam kha an la awm ngai loh avanga vawiin nia heti tak maia kan inzirtirna leh kan inzirtir dan fuh lo lutukte, education department hrim hrim pawh hi heti tak maia lo buai ta nuai nuai mai kan lo nih tak hi. Kan rama zirna lam leh a kaihhnawih fel lo lo tam tawh lutuk chu a theih dan dana tun atanga tun ZPM sawrkarin huai taka siamthat a lo tum ngam ta hi fak an phu em em a ni. Huai tak leh thahnem ngai takin kal zel rawh se. A hlawhtlinna tak tak erawh chu zawi zawia lo la lang chho tur a ni thung ang. Heti lam hi chu keipawhin sawi ve ka tumna hi a lo rei ve tawh bawk a, hun hranah ka la rawn sawi ve ang.
Mizotaxi app an han kaltlangpui ngam hi an tidik lutuk bawk a ni. Khawvel changkang zel leh hmalam pana kan kal ve zelnaa kan tihmakmawh, kan la tih ngei ngei tur tho kha a ni a. Nimahsela, kan han hmang chho anga, a thalo lai leh diklo laite, siamthat ngai emawte a lo awm maithei a, tin, kan ramin hman ve kan la tlin ve hrih lo e, tiin, hman leh hrih loh te pawh a la tul maithei bawk a. Chuvangin, helam hi chu tuna lo sawi kual thui theih vak chi pawh a la ni lo a ni. Han hmang ve chhin phawt mai ila, kan hre chawp chho ve zel mai ang chu maw.
Amaherawhchu, he thila sawrkar ka fak duhna chhan ber zawk tak chu, sawrkarin kan ram leh mipui tana tha tur uluk taka a ngaihtuah hnua, sawrkar thil tih tum apiang mai, a dika dawk pawh thlu lo leh, a engamahhmaa a mi ngaite ho bawkin an lo dodal ve leh rikngawt thin kara huai taka sawrkarin a kaltlangpui hi ka fak lo thei lo a ni. A lo dodaltute zingah hian dik taka thil tih dawl lo tur leh ngam lo tur pawh an awm teuh maithei a ni. Mizo nihnaah leh India mi nihnaa chiangkuanglo pawh an awm nual maithei bawk a ni. Chungho chu dodal kawnga tang nasa ber berte pawh an ni maithei bawk a. Tin, sawrkarin thil tha a tih dawn apianga lo dodal thin, setana ang maia thil tha tur apiang chu tihchhiat tuma a dika dawk pawh thlu lova rang mangkhena lo inrawlh ve nghal zat ziah thin opposition hoin, an sawrkar laia uchuak taka an mi leh sate taxi permit an lo pek tawh hote chu nasa taka an lo fuihpawrhna nen, thawm ring tak kara sawrkar huai taka a kal ngam hi ka fak lo thei lo a ni e. Ram leh mipui tana tha tur thil tih chu sawrkar awm chhan a ni a. Chutiang thil chu huai takin a ti mai tur a reng a ni.
Hei, tunah pawh, he thu ka ziah lai, ni 3.7.2026 pawh hian he app hmangtu taxi khalhtu thenkhat chuan a la buaithlak deuh thu leh, taxi hmang tuma kotute pawhin zir tur tam tak kan la neih thu an sawi hriat tur a rawn awm nghal pang hi. Chuvangin, he thil thar kan han hman chhin, Mizotaxi app hi chu ennawn pah zela siamthat chhoh zel chu a la ngai chho zel dawn a nih hmel hi. Chutiang chu app dang pawh a nih thin fo kha. Amaherawhchu, a engamah hmaa sawrkar lai thil tih a nih avang ringawta lo tawngpawng dodal nghal rikngawt zel leh, tute emaw sawrkar laka huaikawm bawl an awm hleka phur fahran maia a engamah hmaa lo fuihpawrh nghal zat zel mai ho an lo awm ve ziah thin hi chu a ngeiawm ve hrim hrim thin a, chuvangin, chutianga bengchheng satliahho sawrkarin a han paltlang ngam hi nakin zel atan pawh a tha ka ti ve hrim hrim bawk a ni.
Aw le, keima tawka ka lo vei ve em em thenkhat chu, chanchinbu lamahte ka lo sawi ve thin vangte chu a ni kher lovanga, hei, tunlai, tun kum 2026 kum chawhma lam atang hian zan lamah kan police-te chu Aizawl kawngpui tlangdungah an lo duty tlaivar ta thin hi a lo niawm a, a va ropuiin a va han thlamuanthlak sawt ta ve le. Thlamuanawm taka Police duty pangngaite an duty thin bakah hian, misual leh mi awmthaduhlo ten duhdah tak leh hlauhawm tak tak leh ninawm taka zan rei tak tak thlenga lirthei an khalh thin chu veng turin, Traffic police ho pawh an lo la duty cheu a nih chu maw le.. Kan ram, kan khawpui Aizawl chu a va han thlamuanthlak ta ve le aw. Kan police-te thil tih hi ka fak lo thei lo a ni e.
Tin, hun rei tawh tak atanga ka lo vei ve em em tawh thin, City bus-te an stand-ah rei tak tak an ding thin pawh kha tunah chuan a lo ziaawm ta deuh bawk e. Hei hi Transport department leh Police departnent leh Bus neitu pawl, ACBOA-te thahnemngaihna leh an hmalakna vang liau liau a ni a, fak an phu a ni. City bus enkawltu thuawih tak tak an awm laia tlemte thuawihlo an lo la awm ve leh zeuh thinte pawh hi traffic police-ten rang taka an ngaihven thin ta te pawh hi a va han tha tehlul em ve le. Hei hi kan Aizawl khawpui chep tak hi tlemte tala lo tihziaawm ve deuh theihna leh lo tih thawven ve deuh theihna pakhat a nih bakah, khawilo kal vel a lo awlsam phahna tur te a ni bawk a, tunah chuan kan police-te tan lakna azarah leh city bus-te thuawihna avangin a lo ziaawm ta e. An chungah lawmthu ka sawi e. City bus-te standa rei tak tak an din hun lai hi engtik hunah emaw chuan kan la ngaihtuah kir chang chuan, mak kan tih hun a la awm ngei ang.
Tin, ka thil vei ve leh em em dang pakhat, ka theih dan dana ka lo aupui ve tawh thin, kan footpath neihchhun chhun zimte mai lehnghala tuten emaw nileng lenga lirthei an han dah tlat mai thin pawh hi, hei, tunah chuan traffic police lamin an thianfai mek a ni awm a, ka lawm hle a ni. Mahse, hei hian khawimaw lai langsar lai zimte chauh huam lovin, Aizawl khawchhung pumpuia mihring kalna tur lai awm lo leka eng thil pawh dah hnawk thinte hi vil kual reng thin ni se ka ti hle mai. Tin, ka lo sawi tawh thin angin, a langsar lai leh ka kal tam vena lai, hotel Ritz kawt zawn vel leh, Canteen kual foothpath mai bakah, Pu Thanzauva building zawn, Zofa dawr kawt zawn vela englaipawha lirthei indah thinte avang hian mihring kea kalte tan a buaithlak thin em em a ni. Tin, Mizofed pump atanga Vanapa hall hnuaia chhukthlakna tawp lama kea kalte kalna tur awm lo leka 2wheeler pahnih pathum an lo hung khat ziah mai pawh hi a huatthlalaawm thin khawp mai bawk. Heng ka sawi tak hmunahte hian, lirthei lo inhungsa leh motor dang lo kal inkarah, rem leh remloin, hlau tak chungin mihring hi kan kal hram hram thin zawk a ni. Tin, Temple thlang lawk mai, Tuichhunchhuah thlen hma dawr kawt vela motor inhung thin hian kea kal a ti buaithlak thin khawp mai bawk. Heng ka sawi takna lai chauhte tal pawh hi police lam hian han zir chiangin han vil uluk deuh thei thin se ka ti hle mai.
Aw le, kan sawrkar leh kan police-te chunga lawmthu sawina tur thil tam tak awm zinga tlemte chauh, khi te chauh khi tun atan chuan ni hrih phawt mai se la, nakinah, thil dangah pawh lawmthu sawina tur awm chi-ah chuan hreh hauh lovin lawmthu te chu kan la sawi leh zel ang chu. Chutichuan, sawrkar leh a thawktu department te pawhin thahnemngaihna leh thil tha tih kawngah chuan nasa takin an lo phur lehzual ngei dawn si a.
Amaherawh zawng maw, tunah hrih hi chuanin e, kan ramah hi chuanin, ‘Nimahsela’ tih hi a lo la tul leh si thin zawng a nih hi le. Hetianga thil tha kan han tih thinte pawh hi reilote atan chauh hian ni leh thin lo se la ka va han ti tak em ve le. Phur thutly hian reilote hi ti hluai thin lo ila, thil tha tih leh dan zawm te hi ngaiah i neih tawh teh ang u hmiang. Police zan duty te, city bus tlan dante, mihring kea kalna zah thiamte, vantlang hmun zah thiamte hi ngaia neih i tum tawh teh ang u khai. Kan tum phawt chuan kan ti thei zel mai dawn si a. Bawlhlawh paih dan dik chungchangte, polite leh hawihawmte pawh hi ngaiah neih tawh ila. Tichuan, keimahni tawka hmasawnna a lo ni ve zel ang a, mi ram kan sawi ang te pawh hi zawi zawiin kan lo ni chho ve zel mai dawn alawm.
Tih tak takna leh thahnemngaih tak takna nen, inpekna leh rinawmna nena dik taka thil engpawh hi kan tih peih phawt hi chuan, mihring tlemte pawh hian tih theih loh leh tih thiam loh hi a lo awm thei tak tak lova, mihring kan indaihlo alawm tih fo thin hi chu thatchhiat chhuanlam a lo ni duh fo thin a ni. A hahdam thei ang ber leh a awlsam thei ang bera awm kan duh avang leh, zawmthaw taka thil tiha, hlawh tam deuh lak duh leh si thin kan nih avanga, department hrang hrangin mihring kan indaihlo alawm an tih fo thin pawh hi tun atang chuan sim i tum tawh teh ang u hmiang.
Police zan duty pawh hi tum tak tak chuan harsa lovin zan tin kumtluanin kan ti thei em em ang. Kan ram kalphung, kan ram tihdan, kan mawhphurhna liau liau a ni e ti thei ngat ila chuan, hreh miah lovin, phur takin, buai lo leh harsa miah lovin kan ti thei em em ang. Tin, hlawh hmuh nan chauha duty tlingtlakna mai mai anga ngai lovin, thil thalo engpawh kan rama lo la awm thei tur awm ang chia ngaih theih lam reng reng chu, ram changkanga police-te tih thin dan angin uluk taka mitmei ru reng thin chungin, chik tak leh fing taka rilru hmang reng chunga duty thin ni se. Tichuan, kan ramah hian thil thalo leh sual a lo zalen lo tial tial ang a. Chutichuan, Mizoram nuam, Aizawl nuam leh ralmuang a lo ni tawh ang a, ram dangin min awt ve zawk tawh mai dawn a ni. Tin, police-te hi misual man tur ringawt leh buaina veng tur ringawt an ni lo tih hriain, mi mangang leh tanpui ngaite tanpui tur an ni tih hi kan vaiin i hre nawn leh ila, tichuan, tupawh hi tanpui ngaia kan awm hun chuan, kan police te hi i pun vat zel thin tawh ang u aw. Zan lam, mi nawlpui awm tawh loh hunah phei chuan tanpuitu mamawh tak tak hi an awm fo hmel bawk si a.
Thil pakhat- Sawrkar hnathawkten kan indaihlo an tih apianga ka rilrua thil lo awm thin chu hei hi a ni- An hnathawhna hmun area Mizoram zim zia leh an thawhsak mihring Mizo mipuite tlemzia hi a ni. A bak chu tunah chuan sawi thui hrih lo mai ang.
Police indaihlo tih an sawi apianga ka rilrua thil lo lang ziah thin chu-Mi ram changkangtea police pahnih khat lek pawhin hmun zau tak tak pawh an vil hneh theih thin zia leh, thil thalo lampang lo thlenna hmun apiangah chuan rang taka an thlen hman zat zat thin si zia hi a ni bawk a ni.
Aw le, engpawh chu lo ni se, tun atang hi chuan tumah hi indem khawtlai tawn tawh lovin, tun atang chuan mahni hmazawn theuhah, mahni theihna zawn theuhah, mahni mawhphurhna zawn theuhah a tha zawnga hmasawn i tum theuh tawh zawk ang u aw.